حرف دل

روز تعطیل، دست همسر و فرزندتان را می‌گیرید و به پارک پردیسان می‌روید تا در این پارک هم از فضای طبیعی لذت ببرید و هم با تماشای حیوانات وحشی که در قفس‌‌های این پارک نگهداری می‌شوند با زندگی این حیوانات آشنا شوید. اما وقتی بازدیدتان از این پارک به انتها می‌رسد، سرخورده از آنچه دیده‌اید به خانه بر می‌گرديد و چند روز به خاطر تماشای آن صحنه‌‌ها غمگین می‌شوید. حیات وحش پارک پردیسان در قلب تهران، نه تنها آن چیزی نیست که شما تصورش را داشتید بلکه تا حد بسیاری تأسف‌بار است.

قفس‌‌های درب و داغان!
شاید بهتر باشد از قفس‌‌ها شروع کنیم، جایی که قرار است حیوانات آرامش داشته باشند تا وقتی شما به تماشای آنها می‌روید سر حال و قبراق از شما پذیرایی کنند، اما واقعیت این است که قفس‌‌های حیوانات نه سلیقه‌ای در طراحی دارند و نه ابتکاری در آرایش! قفس‌‌های تنگ و رنگ و رو رفته که بیننده را عصبی و افسرده می‌کند.
این رنگ و رو رفتگی یک طرف و کوچک بودن و تنگی قفس هم یک طرف، دلتان می‌گیرد وقتی می‌بینید حیواناتی که یک جنگل برای آنها کوچک بوده حالا در تنگنای آزاردهنده قفس‌‌های بسیار کوچک قرار گرفته‌اند.
قفس‌‌هایی که کم‌ترین نشان از یک فضای طبیعی را ندارند و چنین صحنه‌‌هایی باعث می‌شود شما از تماشای حیوانات دلزده شوید و از آن پس از تماشای چنین صحنه‌‌هایی بگذرید.

گرگ بیمار
در گوشه‌ای از این حیات‌وحش، قفسی وجود دارد که یک گرگ بیمار درون آن خوابیده است، گرگ بیمار تا شما را می‌بیند، به حالت التماس نگاهتان می‌کند، انگار از شما می‌خواهد کمکش کنید، نزدیکتر که می‌آید با یک اتفاق باورنکردنی مواجه می‌شوید، قسمت بالای صورت این گرگ ورم کرده به نحوی که شما فکر می‌کنید غده‌ای سبز شده است. گوش‌هایش عفونت کرده و از گرگ زیبا، یک حیوان زشت و چندش‌آور و بیمار باقی‌مانده است. در این میان اما نگاه‌‌های مظلومانه گرگ، دل شما را به رحم می‌آورد، با حسرت نگاهش می‌کنید و حیوان وقتی می‌بیند نمی‌توانید برایش کاری کنید راهش را می‌گیرد و به گوشه دیگر قفس می‌رود و دیگر سمت شما نمی‌آید.

عقاب پر شکسته
به قفس عقاب‌‌ها نزدیک می‌شوید، هیجان دارد این پرنده وحشی با آن همه عظمت و شگفتی را از نزدیک ببینید، اما آنچه روبه‌روی شماست یک قفس مملو از عقاب‌‌هایی است که حتی فضای نشستن ندارند چه رسد به پرواز و اوج‌گیری!
غرق تماشای عقاب‌‌های محبوس در قفس‌‌های تنگ و آلوده هستید که یک عقاب گوشه گیر توجه شما را به خود جلب می‌کند، نزدیکتر می‌روید، روی حرکات این عقاب دقیق می‌شوید و آنچه می‌بینید، تأسف شما را افزون می‌کند، عقاب گوشه‌گیر، عقابی است که بال او شکسته و آویزان است. با دیدن چنین صحنه‌ای چه حسی به شما دست می‌دهد! حتی اگر علاقه‌ای به حیوانات نداشته باشید آیا با دیدن این حیوان فلک زده و پر شکسته احساس اندوه و ناراحتی به شما دست نمی‌دهد؟

شیر پیر در قفس کثیف
درون یکی از قفس‌‌ها سلطان جنگل استراحت می‌کند، با اشتیاق به دیدن این حیوان قدرتمند می‌رویم اما صحنه‌‌‌هایی که می‌بینیم اصلاً در شأن شیر و سلطان جنگل نیست.
شیر پارک پردیسان نه اثری از قدرت در بین حیوانات دارد و نه نشانی از صلابت و شادابی، گوشه‌ای دراز کشیده و چرت می‌زند، درون قفس را که نگاه می‌کنی همه جور آشغالی می‌بینی، از کیسه پلاستیکی گرفته تا شیشه نوشابه! این قفس آنقدر برای شیر پردیسان​عذاب‌آور است که باعث می‌شود در گوشه‌ای فقط چرت بزند و هیچ اثری از قدرت در وجود او دیده نشود.

تماشاگران ماجراجو!
همه مشکلات پارک پردیسان به نحوه چیدمان قفس‌ها، فضای تنگ آنها و حیوانات بیمار و خموده برنمی‌گردد، بلکه برخی از تماشاگران نیز کارهایی می‌کنند که تأسف‌آور است. سقف قفس‌ها پوشیده است و شما فنس‌هایی می‌بینید که اجازه نمی‌دهند اشیای خارجی وارد این قفس‌ها شوند. معلوم نیست اگر سقف قفس‌ها باز بود چه بلایی سر این حیوانات زبان‌بسته می‌آمد. برخی تماشاگران، سعی کرده‌اند حیوانات را با سنگ بزنند.
فنس‌های سقف را که نگاه می‌کنید پر است از سنگ‌های پرتاب شده توسط تماشاگران!
در برخی دیگر از قفس‌ها، تماشاگران تلاش کرده‌اند با چوب حیوانات را مورد لطف قرار دهند، این چوب‌ها به دلیل شکل فنس‌ها وارد قفس نشده و لابه‌لای میله‌ها گیر کرده‌اند و این قضیه نه‌تنها تصویری بسیار زشت ایجاد کرده بلکه تأسف شهروندان را از رفتارهای زشت برخی دیگر از شهروندان برمی‌انگیزد.
نمونه‌های خارجی
کافی است در اینترنت یک جست‌وجوی ساده انجام دهید، فضاهای طبیعی و پارک‌های حیات وحش را که می‌بینید وسوسه‌ می‌شوید برای دیدن آنها بروید و وقتی همان را با حیات وحش پردیسان مقایسه می‌کنید عطای دیدار از این حیات وحش را به لقایش می‌بخشید. در کشورهای مختلف برای جذب توریست اقدام به طراحی حیات وحش‌هایی کرده‌اند که عکس آنها بینندگان را به رفتن و دیدن جلب می‌کند اما در ایران نسبت به چنین موضوعی بی‌توجهی شده است. دکتر ایرانلو، کارشناس محیط زیست در این خصوص می‌گوید: «نگاه به حیات وحش متأسفانه در کشور ما نگاه هزینه‌ است نه نگاه سرمایه! یعنی برخی مسئولان در طول سال‌های متمادی فکر کرده‌اند حیات وحش طبیعی در قلب تهران هزینه‌بر است بی‌آن که سوددهی داشته باشد این در حالی است که حیات وحش یک صنعت سرمایه‌ای محسوب می‌شود یعنی شما هر قدر بیشتر روی آن سرمایه‌گذاری می‌کنید می‌توانید از طریق جذب مخاطب آن را به سوددهی برسانید.»

وی در خصوص حیات وحش پارک پردیسان به شوک می‌گوید: با این که دو سالی است به پارک وحش نرفته‌ام ولی این مسائلی که شما از مشاهدات خودتان تعریف می‌کنید به هیچ عنوان پذیرفتنی نیست. می‌توان با برنامه‌ریزی بهتر و نگهداری بهتر این پارک‌ها را به یک منطقه خاص گردشگری تبدیل کرد. ولی متأسفانه سازمان حفاظت از محیط زیست ما گرفتار بودجه است و باید برای تأمین بودجه خود دوندگی کند.»

وی می‌افزاید: «این در حالی است که اگر پارک پردیسان درست نگهداری شود می‌تواند برای خودش ایجاد درآمد کند و حتی سود‌ده باشد. مردمی که می‌روند تا حیوانات را ببینند اگر سرمایه‌گذاری مناسبی را ببینند، فضای خوبی را شاهد باشند، نه‌تنها به قول معروف پول خرج می‌کنند بلکه حتی در نگهداری از آن نیز با مسئولان پارک همکاری خواهند کرد.»

شاید در روزگاری که نیاز است کشور درآمدهای غیرنفتی خود را بالاتر ببرد رسیدگی به این گونه اماکن بتواند با جذب توریست درآمدزا باشد و دیگر وقتی خانواده‌ای به پارک پردیسان می‌رود سرخورده و دلزده از آنجا بر‌گردد.

تاکسیدرمی در پردیسان
گوشه‌ای از حیات‌وحش پردیسان اختصاص به کلینیکی دارد که ظاهراً برای مداوای حیوانات، مورد استفاده قرار می‌گیرد اما گفته می‌شود این کلینیک غیر از کار درمان حیوانات به تاکسیدرمی آنها نیز مشغول است. تاکسیدرمی در بیان ساده، حفظ جسد حیوانات برای خشک کردن آنهاست. در واقع حیوانات بعد از این که می‌‌میرند،
جنازه شان بازیابی می‌شود و به عنوان حیوان خشک شده به نمایش درمی‌آید. به نظر می‌رسد انتقال حیوانات از سراسر کشور به این حیات وحش به دلیل نگهداری آنها تا زمان مرگ و تاکسیدرمی آنهاست. این در حالی است که معمولاً در حیات وحش‌‌ها از حیوانات برای تماشای زنده آنها نگهداری می‌کنند نه برای مردنشان!

شکار حیوانات ممنوع‌ اما آزار آنها...!
شکار حیوانات ممنوع است. این را قوانین سازمان حفاظت از محیط‌زیست می‌گوید. جالب است بدانید در منطقه‌ای از کشور چندی پیش گرگ‌‌ها روستایی را مورد حمله قرار دادند و باعث تلف شدن دام‌‌ها و آسیب به ساکنان آن روستا شدند. ساکنان روستا وقتی تصمیم گرفتند با شکار چند گرگ مانع از حملات پی‌درپی آنها شوند سازمان حفاظت از محیط‌زیست به سرعت عکس‌العمل نشان داد. جالب‌تر این که در همین تهران، حیوانات مورد بد‌ترین آزار و اذیت قرار می‌گیرند و کسی عکس‌العمل نشان نمی‌دهد. ساختمان شیک محیط‌زیست در کنار این حیات وحش قرار دارد ولی گویا نمی‌توان از بالای آن آزار حیوانات را دید!

عدم پاسخ به تاکسیدرمی
برای تکمیل گزارش و انعکاس پاسخ مسئولان حفاظت از محیط‌زیست، با روابط عمومی این سازمان تماس گرفتیم. روابط عمومی ما را به امور رسانه‌‌اي پاس داد. امور رسانه‌‌ها که از شنیدن اسم شوک متعجب و... شده بود، گفت: اگر از شوک هستيد، حتماً باید نامه بزنید ....! طبق درخواست امور رسانه‌ای، نامه‌ای آماده و به این واحد از محیط‌زیست ارسال کردیم. گزارش را نیز چند روزی به تعویق انداختیم تا پاسخی بگیریم. دوستان ابتدا منکر رسیدن نامه شده بودند ولی در نهایت قبول کردند نامه رسیده و دستور داده شد با دکتر فاضل گفت‌وگو کنیم. آمادگی خودمان را برای این گفت‌وگو اعلام کردیم و نکته جالب این که پاسخ شنیدیم: «آقای دکتر شنبه تشریف می‌آورند، بعد باید وقت بدهند، یکی دو هفته‌ای طول می‌کشد، حالا شما هفته آینده یک تماس با ما بگیرید، ببینیم چه می‌شود!» البته ما مشتاق شنیدن نظرات دکتر فاضل و دیگر مسئولان حفاظت از محیط‌زیست هستیم ولی چون نگران حال حیوانات حیات‌وحش بودیم و می‌ترسیدیم در این چند روز صبوری ما تعداد بیشتری از حيوانات موجود در پردیسان تاکسیدرمی شوند، اقدام به انتشار گزارش کردیم. البته ضمن این که حق بیان توضیحات را برای مسئولان حفاظت از محیط‌زیست محفوظ می‌دانیم ولی با این وجود معتقدیم اگر این حیوانات به صورت زنده و طبیعی در معرض نمایش باشند بسیار تماشایی‌تر از حیوانات تاکسیدرمی شده هستند.

منبع : روزنامه ایران